प्रकाशित मिति : ५ श्रावण २०८३, मंगलबार
Photo: David M. Chambers/ Unsplash
अमेरिकाको समान रोजगार अवसर आयोगले निजी क्षेत्रका कम्पनीहरूले हरेक वर्ष बुझाउनुपर्ने ६० वर्ष पुरानो कार्यबलको लैंगिक तथा जातीय तथ्यांक सम्बन्धी प्रतिवेदन खारेज गर्ने प्रक्रिया अघि बढाएको छ।
आयोगको रिपब्लिकन बहुमतले २-१ मतका साथ यस डेटा संकलन सम्बन्धी नियम हटाउने प्रस्ताव पारित गरेको हो। अब यो प्रस्तावलाई अन्तिम रूप दिनुअघि ३० दिने सार्वजनिक प्रतिक्रियाका लागि खुला राखिनेछ। नागरिक अधिकार संरक्षणका क्षेत्रमा दशकौँदेखि कायम अभ्यासलाई अन्त्य गर्ने ट्रम्प प्रशासनको यो कदमलाई एक ठूलो परिवर्तनका रूपमा हेरिएको छ।
ईईओसीकी अध्यक्ष एन्ड्रिया लुकासले वार्षिक रूपमा यस्ता प्रतिवेदन बुझाउँदा रोजगारदाताहरूमाथि करोडौँ डलरको अनावश्यक आर्थिक भार पर्ने र यसले कार्यस्थलमा नयाँ प्रकारको जातीय विभेद वा रूढिवादी धारणालाई बढावा दिन सक्ने तर्क गरेकी छन्।
अर्कातिर, पूर्व डेमोक्रेटिक आयुक्तहरू र नागरिक अधिकारवादी संस्थाहरूले यस निर्णयको तीव्र विरोध गरेका छन्। उनीहरूका अनुसार यस कदमले कार्यस्थलमा हुने विभेदका ढाँचा पहिचान गर्ने र विभेदविरुद्ध लड्ने आयोगको क्षमतालाई कमजोर बनाउनेछ। आयोगकी एकमात्र डेमोक्रेटिक आयुक्त कल्पना कोतागलले यो निर्णयले श्रमिक संरक्षणको क्षेत्रमा समयलाई पछाडि धकेल्ने बताइन्।
सन् १९६६ देखि १०० भन्दा बढी कर्मचारी भएका निजी कम्पनीहरू वा ५० भन्दा बढी कर्मचारी भएका सरकारी ठेकेदारहरूले ईइओ-१ नामक फारममार्फत आफ्ना कर्मचारीको पद, लिङ्ग र जातीय विवरण बुझाउनुपर्ने व्यवस्था थियो।
सन् २०२३ को पछिल्लो सार्वजनिक तथ्यांक अनुसार अमेरिकी कम्पनीका शीर्ष पदहरूमा अझै पनि ठूलो लैंगिक तथा जातीय असमानता कायम रहेको देखिन्छ। कम्पनीहरूमा कुल कार्यबलको आधा हिस्सा महिलाहरूले ओगटेका भए तापनि कार्यकारी तथा वरिष्ठ व्यवस्थापकीय तहमा उनीहरूको पहुँच ३४.५ प्रतिशतमा मात्र सीमित छ। यद्यपि, एक दशकअघिको २९.२ प्रतिशतको तुलनामा यो स्थितिमा केही सुधार आएको मान्न सकिन्छ।
यसभित्रको जातीय अवस्थालाई हेर्दा गोरा र एसियाली मूलका महिलाहरूले उच्च पदहरूमा उल्लेखनीय प्रगति हासिल गरेका छन्। तर, अर्कातिर अश्वेत र हिस्पानिक समुदायका महिलाहरूको उपस्थिति भने माथिल्लो तहमा अझै पनि निकै न्यून रहेको छ।
यसैगरी, कार्यस्थलका उच्च पदहरूमा गोरा पुरुषहरूको वर्चस्व स्पष्ट रूपमा देखिन्छ। कुल कार्यबलको एक-तिहाइ हिस्सा मात्र ओगट्ने गोरा पुरुषहरूले वरिष्ठ तथा कार्यकारी पदहरूमा ५२.७ प्रतिशत ओगटेका छन्। यसको ठीक विपरीत, अश्वेत र हिस्पानिक कामदारहरू भने मुख्यतया न्यूनतम ज्याला पाइने तथा तल्लो तहका सेवामूलक कामहरूमा बढी केन्द्रित रहेको तथ्यांकले देखाउँछ।
विगतका वर्षहरूमा सेयरधनी र लगानीकर्ताको दबाबका कारण धेरै ठूला अमेरिकी कम्पनीहरूले आफ्ना ईइओ-१ विवरणहरू सार्वजनिक रूपमा पनि प्रकाशित गर्न थालेका थिए। तर, पछिल्लो समय अमेरिकी राजनीतिमा ‘विविधता, समता र समावेशी’ नीतिहरूप्रति बढेको विरोधका कारण एस एन्ड पी १००का कैयौँ कम्पनीहरूले आफ्ना जातीय तथा लैंगिक विवरण सार्वजनिक गर्न छाडेका छन्।