प्रकाशित मिति : २० जेष्ठ २०८३, बुधबार
तस्बिरः यू.एस. मिसन क्यानडा
क्यानाडाले अमेरिका र मेक्सिकोसँगको उत्तर अमेरिकी स्वतन्त्र व्यापार सम्झौतालाई नवीकरण गर्न औपचारिक रूपमा अनुरोध गरेको छ । सम्झौता पुनरावलोकनका लागि तोकिएको जुलाई महिनाको समयसीमा नजिकिँदै गर्दा क्यानाडाले यस्तो कदम चालेको हो ।
क्यानाडाका अन्तर्राष्ट्रिय व्यापार मन्त्री डोमिनिक लेब्ल्याङ्कले अमेरिका र मेक्सिको दुवै देशलाई पत्र लेख्दै यो सम्झौतालाई थप १६ वर्षका लागि निरन्तरता दिन माग गरेका छन् । पत्रमा यो व्यापारिक साझेदारी तीनै देशका लागि “अत्यन्तै फाइदाजनक” रहेको उल्लेख छ ।
यो अनुरोध यस्तो समयमा आएको हो, जब मन्त्री लेब्ल्याङ्क अमेरिकी व्यापार प्रतिनिधि जेमीसन ग्रियरसँग भेटवार्ता गर्न वासिङ्टन पुगेका छन् । अमेरिकाले मेक्सिकोसँगको वार्तामा प्रगति गरे पनि क्यानाडासँगको व्यापारिक वार्ता भने केही समयदेखि सुस्त गतिमा चलिरहेको छ ।
क्यानाडाका प्रधानमन्त्री मार्क कार्नीले ट्रम्प प्रशासनद्वारा क्यानेडियन स्टिल, आल्मुनियम, सवारी साधन र काठमा लगाइएको अतिरिक्त भन्सार शुल्क हटाउनुपर्ने माग निरन्तर गरिरहेका छन् । अर्कोतर्फ, अमेरिकी प्रतिनिधि ग्रियरले भने क्यानाडाले केही हदसम्म अमेरिकी करहरू स्वीकार गर्नुपर्ने संकेत दिएका छन ।
अमेरिकाले क्यानाडासँग मुख्य गरी दुईवटा विषयमा असन्तुष्टि जनाउँदै आएको छ: १. अमेरिकी उत्पादनमा लगाइएको करको विरोधमा क्यानाडाका धेरै प्रान्तहरूले अमेरिकी मदिरालाई पसलका र्याकहरूबाट हटाउनु । २. क्यानाडाको दुग्ध बजारमा अमेरिकी व्यवसायीहरूलाई सहज पहुँच नहुनु, जहाँ क्यानाडाले आफ्ना स्थानीय किसानलाई जोगाउन कोटा प्रणाली लागू गरेको छ ।
यसैबीच, मेक्सिकोले पनि यो बहुपक्षीय व्यापार सम्झौतालाई १६ वर्षका लागि थप गर्नुपर्ने क्यानाडाको प्रस्तावलाई समर्थन गरेको छ । मेक्सिकोका अर्थमन्त्री मार्सेलो एब्रार्डले सम्झौताको म्याद थप्नु नै सबैको हितमा हुने बताएका छन् ।
यदि आगामी जुलाई १ सम्म तीनै देशबीच सम्झौता नवीकरण गर्ने सहमति हुन सकेन भने, यो व्यापार सम्झौता सन् २०३६ सम्मका लागि प्रत्येक वर्ष वार्षिक रूपमा मात्र नवीकरण हुँदै अघि बढ्नेछ ।