प्रकाशित मिति : २३ चैत्र २०८२, सोमबार
फोटो: एपी/रासस
आर्टेमिस-II अन्तर्गतको ओरियन यान पृथ्वीसँग सम्पर्कमा आएको छ। चन्द्रमाको पछाडिको भागबाट पुनः देखा पर्दै ओरियन यान पृथ्वीसँग सम्पर्कमा आएको हो। निर्धारित समयअनुसार नै सबै प्रक्रियाहरू सम्पन्न भएको जनाइएको छ।
करिब ४० मिनेटसम्म सञ्चार विच्छेद भएको अवस्थापछि सबैभन्दा पहिले इन्जिनियरहरूको मनिटरमा ‘रेडियो सङ्केत’ फर्किएको देखियो। त्यसपछि क्रमशः तथ्याङ्क (डाटा) आउन थाल्यो र अन्ततः यानबाट स्पष्ट आवाज सुनियो, जसले नियन्त्रण कक्षमा ठूलो राहत दिएको थियो।
मिसन विशेषज्ञ क्रिस्टिना कोचले मौनता तोड्दै भनिन्: “ह्युस्टन, इन्टेग्रिटी, सञ्चार परीक्षण। पृथ्वीसँग फेरि कुरा गर्न पाउँदा निकै खुसी लागेको छ।”
यस अवधिमा अन्तरिक्षयानले आफ्नै कम्प्युटर प्रणालीमार्फत चन्द्रमाको पछाडिपट्टि महत्त्वपूर्ण इन्जिन सञ्चालन गर्दै पृथ्वी फर्कने मार्ग तय गरेको थियो। सम्पर्क पुनः स्थापित भएसँगै अब सङ्कलित टेलिमेट्री र तस्बिरहरू नासाको ‘डीप स्पेस नेटवर्क’ मार्फत पृथ्वीमा पठाइनेछ।
प्रारम्भिक तस्बिरहरूले चन्द्रमाको लुकेको भागको विस्तृत दृश्य देखाउने सङ्केत दिएका छन्। अन्तरिक्षयात्रीहरूले पृथ्वीका विभिन्न क्षेत्र—एसिया, अफ्रिका र ओशिनियाका बासिन्दालाई सम्बोधन गर्दै आफूहरूले पनि पृथ्वीलाई नियालिरहेको बताएका छन्। ह्युस्टनस्थित नियन्त्रण कक्षले उनीहरूलाई सुरक्षित रूपमा घर फर्काउन तयार रहेको जनाएको छ।
अन्तरिक्षयात्रीहरूले चन्द्रमामा देखिने “इम्प्याक्ट फ्ल्यास” अर्थात् साना अन्तरिक्षीय वस्तु ठोक्किँदा उत्पन्न हुने क्षणिक प्रकाशको अध्ययन गरेका छन्। साथै, उनीहरूले पूर्ण सूर्यग्रहणको दुर्लभ दृश्य पनि अवलोकन गरेका छन्, जसमा चन्द्रमाले सूर्यलाई ढाक्दा उज्यालो घेराजस्तो दृश्य देखिएको थियो। अवलोकनका क्रममा देखिएको सानो उज्यालो बिन्दु शुक्र (भेनस) ग्रह भएको पुष्टि गरिएको छ।
यस मिसनमा कमान्डर रिड वाइसम्यान, पाइलट भिक्टर ग्लोभर, मिसन विशेषज्ञ क्रिस्टिना कोच तथा क्यानडाका जेरेमी हेन्सन सहभागी छन्। चन्द्रमाको पछाडिपट्टि यात्रा गर्ने क्रममा यानले पृथ्वीबाट करिब ४,०६,७७१ किलोमिटर दूरी पार गर्दै नयाँ कीर्तिमान कायम गरेको छ। यसले सन् १९७० को एपोलो १३ को रेकर्ड तोडेको हो।
हाल सङ्कलित सबै तथ्याङ्क पृथ्वीमा पठाउने कार्य सुरु भइसकेको छ। प्राप्त तथ्याङ्कहरूको आगामी दिनहरूमा विस्तृत अध्ययन गरिने बताइएको छ।