प्रकाशित मिति : माघ ५, २०८२ सोमबार
ग्रीनल्याण्ड । तस्वीर : एलेसेन्ड्रो रामपाज्जो/एएफपी-रासस
अमेरिकी अर्थमन्त्री स्कट बेसन्टले विश्वव्यापी स्थायित्वका लागि अमेरिकाले ग्रिनल्याण्ड नियन्त्रणमा लिनु आवश्यक भएको बताएका छन्। युरोप कमजोर देखिएको र अमेरिका शक्तिशाली भएको उनको दाबीले युरोपेली संघ र अमेरिकाबीच नयाँ तनाव सिर्जना गरेको छ।
एनबीसीको “मिट द प्रेस” कार्यक्रममा बोल्दै बेसन्टले रूस र चीनसँगको भूराजनीतिक प्रतिस्पर्धामा ग्रिनल्याण्ड अत्यन्तै महत्वपूर्ण रहेको बताए। डेनमार्कको स्वामित्वमा रहेको उक्त आर्कटिक क्षेत्र अमेरिकाले अधिग्रहण गर्नुपर्ने धारणा उनले अघि सारेका हुन्।
यसअघि अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पले ग्रिनल्याण्ड अधिग्रहणको विरोध गर्ने युरोपेली संघका सदस्य राष्ट्रहरू, डेनमार्कसहित, माथि ट्यारिफ लगाउने चेतावनी दिएका थिए। डेनमार्क लामो समयदेखि अमेरिकाको निकट सहयोगी राष्ट्र मानिन्छ।
बेसन्टले अन्ततः युरोपेली नेताहरू अमेरिकाको प्रस्तावप्रति सहमत हुने विश्वास व्यक्त गरे। तर, अमेरिकाभित्रैबाट भने यस विषयमा तीव्र आलोचना सुरु भएको छ। रिपब्लिकन सिनेटर र्यान्ड पलले ग्रिनल्याण्डमा कुनै आपतकालीन अवस्था नभएको भन्दै बल प्रयोग वा आपतकालीन अधिकार प्रयोग गर्ने विचारलाई “हास्यास्पद” भनेका छन्।
डेमोक्र्याट सिनेटर टिम केनले ट्रम्पको बल प्रयोग वा ट्यारिफ नीतिलाई सीमित गर्न सिनेटमा प्रस्ताव ल्याउन सकिने बताएका छन्। यस्तै, रिपब्लिकन सांसद माइक टर्नरले ट्यारिफ रणनीतिले नाटो सहयोगीहरूसँगको सम्बन्ध बिग्रन सक्ने चेतावनी दिएका छन्।
तर, ट्रम्प समर्थक केही नेताहरूले यसलाई वार्ताको रणनीति मात्र भएको बताएका छन्। सिनेटर जोन कोर्निनले अन्ततः सम्झौता हुने विश्वास व्यक्त गरेका छन्।
यसैबीच, ग्रिनल्याण्डका खनिज तथा प्राकृतिक स्रोतहरू नै अमेरिकी चासोको मुख्य कारण भएको आरोप पनि लागेको छ। सिनेटर टेड क्रुजले ग्रिनल्याण्ड अधिग्रहण अमेरिकाको आर्थिक र रणनीतिक हितमा रहेको बताए भने डेमोक्र्याट सिनेटर क्रिस भान होलेनले ट्रम्पले राष्ट्रिय सुरक्षाको नाममा जनतालाई भ्रममा पारेको आरोप लगाए।
ग्रिनल्याण्डको विषयले अमेरिका, युरोप र नाटोबीचको सम्बन्धमा नयाँ बहस र कूटनीतिक तनाव थप चर्किने संकेत देखिएको छ।