प्रकाशित मिति : आश्विन २०, २०८२ मंगलबार
अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पले मंगलबार एडन एलेक्जान्डरसँग भेट गर्ने भएका छन् । एलेक्जान्डर गाजा क्षेत्रमा प्यालेस्टिनी लडाकू समूह हमासले अपहरण गरेका अमेरिकी बन्धकहरूमध्ये अन्तिम जीवित व्यक्ति भएको विश्वास गरिएको थियो। इजरायली-अमेरिकी नागरिक एलेक्जान्डरलाई हमासले गत मे महिनामा फिर्ता गरेको थियो।
मंगलबारकै दिन सन् २०२३ अक्टोबर ७ मा हमासले इजरायलमाथि गरेको आक्रमणको दुई वर्ष पुग्दैछ । सो आक्रमणमा इजरायली तथ्यांकअनुसार १,२०० जनाको मृत्यु भएको थियो र २५० भन्दा बढी मानिसहरूलाई बन्धक बनाइएको थियो। त्यसको प्रतिउत्तरस्वरूप इजरायलले गाजामा सुरु गरेको सैन्य कारबाहीमा हालसम्म गाजाका स्वास्थ्य अधिकारीहरूको अनुसार ६७ हजारभन्दा बढी प्यालेस्टिनी मारिएका छन् र हजारौं अझै भग्नावशेषमुनि फँसेको आशंका गरिएको छ।
ट्रम्प र एलेक्जान्डरबीचको भेट अमेरिकी राष्ट्रपतिले गत हप्ता गाजाको भविष्यबारे सार्वजनिक गरेको नयाँ शान्ति प्रस्तावपछि हुन लागेको हो। उक्त प्रस्तावमा इजरायलको युद्ध अन्त्य गर्न, क्षेत्रको पुनर्निर्माणमा अन्तर्राष्ट्रिय भूमिका सुनिश्चित गर्न, र गाजामा स्थायी प्रशासनिक संरचना बनाउने योजना समावेश गरिएको छ।
राष्ट्रपति ट्रम्प र एलेक्जान्डरबीचको भेट ह्वाइट हाउसमा मंगलबार दिउँसो ३ बजेका लागि तय गरिएको छ।
सोमबार इजिप्टमा इजरायल र हमासका प्रतिनिधिमण्डलहरूले ट्रम्पको योजनाबारे परोक्ष वार्ता गरेका थिए। ती वार्तामा इजरायलले आफ्नो सेना गाजाबाट फिर्ता गर्ने र हामासले निशस्त्रीकरण गर्ने माग जस्ता संवेदनशील विषयमा छलफल भएको अन्तर्राष्ट्रिय मिडियाहरूले जनाएका छन्।
ट्रम्पको प्रस्तावमा अरब र पश्चिमी शक्तिहरूले समर्थन जनाएका छन्। यद्यपि, अधिकारकर्मीहरूले प्रस्तावको केही प्रावधानहरूलाई विवादास्पद भन्दै आलोचना गरेका छन्। विशेषगरी, उक्त योजनाअनुसार गठन हुने अस्थायी शासन प्यानल ह्वाइट हाउसको प्रत्यक्ष निगरानीमा रहने र यसको नेतृत्व राष्ट्रपति ट्रम्पले गर्ने व्यवस्था रहेको छ।
उक्त प्यानलमा पूर्व ब्रिटिश प्रधानमन्त्री टोनी ब्लेयर पनि रहनेछन्, जो सन् २००३ मा इराकमाथिको आक्रमणमा अमेरिकासँग मिलेर भूमिका खेलेका कारण विवादास्पद व्यक्तित्व बनेका थिए। सो आक्रमण इराकमा विनाशकारी हतियार भएको झूटा दाबीमा आधारित रहेको बताइन्छ।
राष्ट्रपति ट्रम्पले अन्तिम शान्ति सम्झौताका लागि वार्ता छिटो अघि बढाउन आह्वान गरेका छन्। उनले पदभार ग्रहण गर्दा नै युद्ध छिट्टै समाप्त गर्ने वाचा गरेका थिए। उनको कार्यकाल सुरु भएको दुई महिनापछि भएको युद्धविराम मार्च १८ मा इजरायली हवाई आक्रमणमा ४०० प्यालेस्टिनी मारिएपछि समाप्त भएको थियो।
गाजामा भोकमरी, खाद्य संकट र विनाशको दृश्यले विश्व समुदायमा आक्रोश फैलिएको छ। विशेष गरी बालबालिकासहितका भोकमरीपीडितहरूको तस्बिरहरूले अमेरिकी सहयोगी इजरायलमाथि तीव्र आलोचना उत्पन्न गरेका छन्।
संयुक्त राष्ट्रसंघीय छानबिन समिति, अन्तर्राष्ट्रिय अधिकार विज्ञहरू र धेरै विद्वानहरूले इजरायलको आक्रमणलाई “नरसंहार”को रूपमा परिभाषित गरेका छन्। तर, इजरायलले भने सन् २०२३ को हामास आक्रमणपछि गरिएका आफ्ना सबै सैन्य कारबाहीलाई “आत्मरक्षा”को रूपमा व्याख्या गरेको छ।